Dagboek van een Visserman - Week 45 - 2026

In dit artikel:

Dirk Kraak beschrijft een visreis die op woensdag 30 september via de Eems begint. De kotter vaart naar de visgronden bij het Slagschip, op de grens van Duitsland en Denemarken. De eerste trekken leveren onder meer kreeftjes, schol en zwartvis op. De vangsten wisselen sterk per trek, maar zijn over het algemeen redelijk. Ook hoort Kraak berichten over goede inktvisvangsten.

Volgens Kraak zijn kreeftjes vooral in de schemering en ’s nachts te vangen. Hij vermoedt dat de dieren zich overdag langer in hun holen verschuilen door de sterk toegenomen schelvisstand. Daardoor zou het kreeftenseizoen in delen van de oostelijke Noordzee korter zijn geworden. Hij vindt bovendien dat de goede vangsten van kreeftjes en kabeljauw onvoldoende terugkomen in de vangstadviezen van WMR en ICES. De kabeljauwvangst zou volgens hem zijn verdubbeld ten opzichte van het voorgaande jaar.

Tijdens de reis krijgt Kraak last van hartkloppingen. Eerder onderzoek bij de huisarts gaf geen afwijkingen, maar op zee, ver van een haven, maakt hij zich wel zorgen. Na een goede nachtrust verdwijnen de klachten grotendeels. Hij wijt ze mogelijk aan stress, slaaptekort en zorgen over de toekomst van vissers en boeren. Toch besluit hij zich na thuiskomst uitgebreider te laten onderzoeken.

De visser uit kritiek op de hoge brandstofprijzen, het verlies van visgronden aan onder meer windparken en natuurgebieden en volgens hem ondoordacht overheidsbeleid. Hij noemt de Noordzee een bijzonder productieve zee die bij goed beheer veel voedsel kan leveren, maar waarschuwt dat verdere industrialisering die rijkdom kan bedreigen. De situatie is niet voor alle vissers even gunstig: vooral garnalenvissers kampen volgens hem met dure gasolie en lage vangsten, zoals ook bij de eigen garnalenkotter HD 66 gebeurt.

Op 8 oktober besluit Kraak vanwege een verslechterende weersverwachting eerder zuidwaarts te varen. De kotter loopt de volgende dag Den Helder binnen, waarna de vis in Urk wordt verkocht. Kort daarna bezoekt hij in Brake de jaarvergadering van PO Elsfleth. Daar gaan gesprekken over quota, Europese controle en de financiële positie van de organisatie. Door een kleinere vloot en stilgelegde of gesaneerde kotters dreigt in 2026 voor het eerst een begrotingstekort.

Kraak zegt daarnaast dat zijn bedrijf zowel in Nederland als Duitsland is uitgesloten van brandstofsubsidies. Hij ervaart dat als rechtsongelijkheid en wil via Europarlementariërs duidelijkheid en mogelijk herstel van die situatie krijgen.

Later woont hij in Wilhelmshaven een congres van het Deutscher Fischerei-Verband bij. Duitse visserijorganisaties werken daar aan een toekomstbestendige garnalenkotter. Kraak pleit voor samenwerking met Nederlandse initiatieven. Een Duitse visserijminister spreekt zijn steun uit voor vissers als voedselproducenten en erkent hun zorgen over brandstofkosten en het verlies van visgronden. Tijdens het congres bespreekt Kraak met onder anderen Dirk-Jan Parlevliet de problemen in de garnalenvisserij. Meer consumptie van garnalen zou de voorraden kunnen verkleinen en de vraag en prijzen kunnen verbeteren.

Tot slot blikt Kraak terug op zijn oom Frans, die ernstig ziek is. In de jaren tachtig was Frans zijn schipper en leermeester op de HD 63, een zuinige Eurokotter die zijn grootvader liet bouwen als alternatief voor de steeds zwaardere en brandstofintensievere kotters. Frans leerde de jonge vissers alles over technieken, navigatie en samenwerken. Kraak bezoekt hem met een oude foto en bedankt hem voor wat hij voor de familie heeft betekend.