Mosselen vanaf het perceel in de eigen winkel op Neeltje Jans
In dit artikel:
Op Neeltje Jans stap ik op bij mosselschipper Joost de Ronde op de ZZ 4 ‘Christina’. Joost (64), een Bruinisse-originair die al van schooltijd op zee werkt, vaart dicht bij huis vanuit de haven van Neeltje Jans. Samen met stuurman Arjan Kostermans (44) en dekmannen Wim Feijtel en William Bouwman zoekt hij die dag het perceel Hammen 70 op. Rond 10.00 uur laten ze twee mosselkorren via sprenkels zakken — een methode voor kortere draaibewegingen tot zo’n 4 meter diepte — en na 45 minuten vissen onder de Plompe Toren van Westenschouwen ligt er ongeveer 150 ton verse mosselen aan dek. Dit was al de tweede tocht van Joost die dag (eerder een lading om 06.00 uur) en er volgt later nog een trip: de vraag is groot en de kwaliteit uitstekend, met circa 35% vleesgewicht.
Arjan, die ervaring heeft op verschillende schepen en naast het mosselen ook kreeftenvangst probeert, zuchtte dat er dit jaar in de Oosterschelde geen kreeften te vangen waren. Tijdens het werk blijkt het vertrouwen in de schipper groot: de landeigenaren geven de ZZ 6 toestemming op hun percelen te vissen, een blijk van vakmanschap.
Na het lossen gaat de vangst naar de verwerkingsruimte van Neeltje Jans Mosselen, eigendom van de familie Schot: Simon, zijn broer Jacco en Reinier (zoon van Jan Schot). Ik kwam speciaal vanwege de brand in 2023 die een deel van het bedrijf verwoestte. Binnen een half jaar hadden ze vergunningen geregeld en het productiegedeelte vernieuwd; tijdens de verbouwing draaide het bedrijf door in een grote tent. In de fabriek verlopen de processen effectief: ontwatering, controle op tarramateriaal, en verpakken in lekvrije plastic dozen en jutezakken (laatstgenoemde populair bij horeca). De onderneming profileert zich in het hogere kwaliteitssegment en handelt onder meer met eigen aanvoer van percelen ZZ 7, 9 en 10 plus aankopen van goede Hammen-percelen voor het product ‘Zeker Zeeuws’.
Naast groothandel bedienen zij ook toeristen en dagjesmensen met een restaurant en viswinkel. Door personeelstekort introduceerden ze een grotendeels geautomatiseerd bestelconcept met bestelzuilen, zelf-tap en digitale afhandeling; klanten halen hun bestellingen af wanneer een button rinkelt. De werkvloer is gevarieerd en meertalig; elke ochtend worden producten vers verpakt, gewogen en gelabeld.
De reportage laat zien hoe traditionele visserij en moderne procesvoering samenkomen: lokale scheepjes en ervaren schippers leveren constante kwaliteit, terwijl de familie Schot het bedrijf na tegenslag opnieuw en efficiënt heeft opgebouwd. Luctor et Emergo blijkt hier nog steeds van toepassing.