Zaak over vaarbevoegdheidsbewijzen doorverwezen

In dit artikel:

Op dinsdag 22 september behandelde de rechtbank in Utrecht twee zaken over de vraag of vissers verplichte trainingen voor brandbestrijding en reddingsmiddelen moeten volgen om hun vaarbevoegdheidsbewijs (VBB) te krijgen of te verlengen. De trainingen zijn sinds 2019 onderdeel van de eisen voor bepaalde bewijzen op basis van het diploma SW5.

In de zaak van Gerrit de Boer (UK 112) stond de vernieuwing van zijn VBB als schipper tot 60 meter centraal. Volgens eerdere rechtspraak gold onder de oude wetgeving dat hij de trainingen daarvoor niet hoefde te volgen. De Boer heeft inmiddels zijn VBB ontvangen, maar de minister lichtte dat besluit niet toe. De rechtbank beslist binnen zes weken of die motivering alsnog moet worden gegeven. Volgens juridisch adviseur Fokko Snoek waren de trainingen vóór 1 juli 2025 ook niet vereist voor deze bevoegdheid. Daardoor konden vissers met een combinatie van VBB’s voor schipper en stuurman-werktuigkundige tot 3000 kW zonder de trainingen varen.

De tweede zaak ging over de aanvraag van Jan Koffeman (UK 284) onder de nieuwe wetgeving, die op 1 juli 2025 inging. De rechter stelde vragen over de wettelijke grondslag, de duidelijkheid van de verplichting en de onderbouwing door de minister. Ook werd besproken of de trainingen redelijk zijn, omdat de oefeninstallaties niet op vissersschepen aanwezig zijn en de cursussen veel tijd en geld kosten. De minister erkende bovendien dat de trainingen vóór april 2019 nooit verplicht waren voor kottervissers en dat de verplichting niet rechtstreeks uit het internationale STCW-F-verdrag voortvloeit.

Vanwege de complexiteit en het principiële karakter van de kwestie verwees de rechter de zaak naar een meervoudige kamer van drie rechters. Daardoor is nog niet duidelijk of de trainingen verplicht blijven voor verlenging van bestaande VBB’s en of ze onderdeel moeten zijn van de huidige opleiding.